Yatırım Yoluyla Türk Vatandaşlığı: Güncel Yollar, Tutarlar ve Süreç

İstanbul tarihî yarımadası, Boğaz ve modern şehir silüetinin gün batımındaki havadan görünümü

Hukuk ve kaynak kontrol tarihi: 26 Eylül 2026. Bu metin genel bilgi verir; yatırım veya vatandaşlık sonucu taahhüdü değildir.

1. Yatırım yoluyla vatandaşlık ne anlama gelir?

Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığı, ayrı bir vatandaşlık türünden çok, 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu’nun istisnai kazanma rejimi içinde yer alan bir başvuru yoludur. Kanun’un 12. maddesi, 6458 sayılı Kanun’un 31/1-j bendi uyarınca ikamet izni alan yabancıları ve kanunda belirtilen aile grubunu, millî güvenlik ve kamu düzeni bakımından engel bulunmaması şartıyla Cumhurbaşkanı kararıyla vatandaşlığa alınabilecek kişiler arasında sayar. Yatırımın türü, asgari kapsamı ve tespit makamı ise Uygulama Yönetmeliği’nin 20. maddesinde belirlenir. (5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu, m. 12)

Bu yapı iki önemli sonucu beraberinde getirir. Birincisi, yatırım eşiğini sağlamak vatandaşlığın kendiliğinden kazanılması demek değildir. 5901 sayılı Kanun, genel olarak kanuni şartların taşınmasının kişiye mutlak bir vatandaşlık hakkı vermediğini açıkça söyler; istisnai yolda ayrıca uygunluk, ikamet, vatandaşlık dosyası, arşiv araştırması ve yetkili makam kararı aşamaları vardır. İkincisi, satın alma veya para yatırma işlemi vatandaşlık dosyasından önce kendi özel hukuk, vergi, finans ve yaptırım riskleriyle incelenmelidir. (5901 sayılı Kanun, m. 10 ve 12)

Başvuru planına yalnız “en düşük tutar hangisi?” sorusuyla başlanması bu nedenle sağlıklı değildir. Yatırımın kaynağı, işlem yapacak kişi veya şirket, yabancının Türkiye’de taşınmaz edinme ehliyeti, paranın hangi ülkeden ve hangi banka kanalıyla geleceği, aile fertlerinin kimlik ve velayet belgeleri, varlığın üç yıllık dönemdeki likidite ihtiyacı ve başvuru sahibinin mevcut ülkesindeki vergi ya da vatandaşlık sonuçları birlikte ele alınmalıdır.

Bu inceleme, bütün vatandaşlık yollarını karşılaştıran ana vatandaşlık rehberinin yatırım bölümünü derinleştirir. Büronun hizmet kapsamı ise Göç ve Vatandaşlık Hukuku sayfasında açıklanır. Bu metin belirli bir yatırımın alınması, satılması veya getiri sağlayacağı yönünde tavsiye içermez.

2. Güncel yatırım yolları, tutarlar ve tespit makamları

26 Eylül 2026 tarihinde yeniden kontrol edilen Uygulama Yönetmeliği’nin 20/2 hükmünde yedi yatırım rotası bulunur. Parasal rotalarda taşınmaz eşiği 400.000 ABD doları veya karşılığı döviz; diğer parasal rotalarda eşik 500.000 ABD doları veya karşılığı dövizdir. İstihdam yolunda parasal eşik yerine en az 50 kişilik istihdam aranır. Her rotanın uygunluğunu aynı kurum tespit etmez. (Türk Vatandaşlığı Kanununun Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik, m. 20/2)

Aşağıdaki tablo yalnız hukuki rota karşılaştırmasıdır. Banka veya ürün seçimi, yatırım getirisi ve bireysel dosya uygunluğu hakkında karar vermez. Özellikle “üç yıl” şartının her rotada aynı teknik anlama gelmediğine dikkat edilmelidir.

Yatırım yoluGüncel asgari kapsamTespit makamıSüre / devamlılık
Sabit sermaye yatırımıEn az 500.000 ABD doları veya karşılığı dövizSanayi ve Teknoloji BakanlığıYönetmelik bu bentte genel bir üç yıllık elde tutma cümlesi kurmaz; Bakanlığın güncel tespit usulü uygulanır.
Taşınmaz satın alma veya nitelikli satış vaadiEn az 400.000 ABD doları veya karşılığı dövizÇevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı / TKGMTapuda üç yıl satmama veya satış vaadinde üç yıl devir ve terkin etmeme şerhi.
İstihdamEn az 50 kişiÇalışma ve Sosyal Güvenlik BakanlığıKurum son altı aylık tam zamanlı Türk vatandaşı istihdamının sürekliliğini inceler; bu rota basit bir üç yıllık finansal blokaj değildir.
Banka mevduatıEn az 500.000 ABD doları veya karşılığı dövizBDDKTürkiye'de faaliyet gösteren bankada üç yıl tutma.
Devlet borçlanma araçlarıEn az 500.000 ABD doları veya karşılığı dövizHazine ve Maliye BakanlığıÜç yıl tutma; güncel kurum usulünde banka üzerinden TL cinsi uygun araç ve hesap takibi.
GYF veya GSYF katılma payıEn az 500.000 ABD doları veya karşılığı dövizSPKKatılma payını en az üç yıl kesintisiz elde tutma ve MKK blokaj takibi.
Bireysel emeklilik sistemiEn az 500.000 ABD doları veya karşılığı döviz katkı payıSEDDKBelirlenen fonlarda tutma ve üç yıl sistemde kalma.

Cumhurbaşkanlığı Yatırım ve Finans Ofisinin güncel resmî rehberi de 400.000 ABD doları taşınmaz eşiğini, diğer parasal rotalardaki 500.000 ABD doları eşiğini, 50 kişilik istihdamı ve ilgili tespit makamlarını birlikte gösterir. Ancak bir özet tablo, kurumların ayrıntılı uygulama kurallarının yerine geçmez. (Gayrimenkul ve Vatandaşlık Edinimi)

Yönetmeliğin 20/6 hükmü parasal değerin belirlenmesinde tespit tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası efektif satış ve/veya çapraz döviz kurunu esas alır. 20/10 hükmü ise taşınmaz, mevduat, devlet borçlanma aracı, GYF/GSYF ve BES rotalarındaki dövizin işlem öncesinde Türkiye’de faaliyet gösteren bir bankaya, bankaca da Merkez Bankasına satılmasını düzenler. Bu kurallar nedeniyle işlem sırası, banka belgeleri ve aynı gün ya da ilk iş günü bağlantıları sonradan kurulabilecek ayrıntılar değildir. (Uygulama Yönetmeliği, m. 20/6 ve 20/10)

3. Taşınmaz yolunda 400.000 ABD doları eşiği ve üç yıllık şerh

Doğrudan satın alma rotasında taşınmazın en az 400.000 ABD doları veya karşılığı döviz tutarında olması yeterli değildir. Güncel Yönetmelik, taşınmazın kat mülkiyeti veya kat irtifakı kurulmuş olmasını ya da üzerinde yapı bulunan arsa vasfında bulunmasını; tapu kaydına üç yıl satılmama şerhi konulmasını ve uygunluğun Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca tespit edilmesini birlikte arar. Üzerinde yapı bulunmayan arsa ile tarımsal nitelikli arazinin sırf değeri nedeniyle bu rotaya uygun olduğu varsayılamaz. (Uygulama Yönetmeliği, m. 20/2-b)

Satış vaadi, yedi ana yatırım yolundan bağımsız sekizinci bir rota değil; taşınmaz bendindeki alternatif ve ayrı bir işlem yöntemidir. Kat mülkiyeti veya kat irtifakı kurulmuş taşınmaz için en az 400.000 ABD doları veya karşılığı döviz tutarının peşin yatırılması, sözleşmenin noterde düzenlenmesi ve tapu siciline üç yıl süreyle devir ve terkin yapılmayacağı taahhüdünün şerh edilmesi gerekir. Basit yazılı ön protokol, kapora belgesi veya henüz bu hukuki nitelikleri taşımayan proje tanıtımı Yönetmelikteki satış vaadi şartını tek başına karşılamaz. (TKGM 2024/4 Genelge ve kılavuz dokümanları)

Tapu incelemesinde satıcının kimliği ve tasarruf yetkisi, önceki devirler, paylı mülkiyet, ipotek ve hacizler, aile konutu veya şirket temsil yetkisi, imar ve yapı durumu, yabancı edinim sınırlamaları ile bedelin gerçek ödeme akışı birlikte değerlendirilir. Vatandaşlık uygunluğu için belirlenen tutar, taşınmazın piyasa riski taşımadığı veya yatırımcının ileride aynı bedelle satabileceği anlamına gelmez. Mülkiyet ve değer incelemesi vatandaşlık dosyasından önce yapılmalıdır.

TKGM’nin döviz alım belgesi duyurusuna göre yabancı gerçek kişilerin alıcı olduğu taşınmaz edinimlerinde dövizin Merkez Bankasına satılması ve döviz alım belgesinin ibrazı gerekir; vatandaşlık amaçlı edinimde ayrıca alıcıdan satıcıya yapılan havaleye ilişkin banka dekontu sunulur. Resmî senetteki bedel, ödeme toplamı ve vatandaşlığa esas tutar tespit belgesi birbirinden kopuk olamaz. (TKGM Döviz Alım Belgesi duyurusu)

Üç yıllık şerh, taşınmazı ekonomik açıdan risksiz hâle getirmez ve mülkiyetin bütün hukuki sorunlarını çözmez. Şerhe aykırı satış veya terkin, muvazaalı işlem, gerçeğe aykırı değer ya da ödeme belgesi, koşulların korunmasına ilişkin ciddi sonuçlar doğurabilir. Başvuru sahibi üç yıllık sürede finansman ihtiyacını, kira ilişkilerini, vergileri, ortak alan borçlarını ve olası uyuşmazlıkları önceden planlamalıdır.

4. Sabit sermaye ve 50 kişilik istihdam yolları

Sabit sermaye rotasında en az 500.000 ABD doları veya karşılığı döviz tutarında yatırımın gerçekleştirildiğini Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tespit eder. Bakanlığın resmî sayfası, bu uygulamayı “sabit sermaye yatırımı karşılığı vatandaşlık” başlığı altında yürütür. Muhasebe kaydındaki sermaye rakamı ile fiilen gerçekleştirilmiş sabit yatırım aynı şey değildir; şirket yapısı, harcama kalemleri, ödeme ve ithalat belgeleri ile yatırımın tamamlanma durumu kurumun güncel usulüne göre incelenir. (Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı yatırım ve teşvikler sayfası)

Bu yolun Yönetmelikteki cümlesi, taşınmaz veya mevduat bendindeki gibi genel bir “üç yıl elde tutma” ifadesi içermez. Bu nedenle sabit sermaye rotasına başka bentteki blokaj tekniği aynen taşınmamalıdır. Bunun yerine Bakanlığın başvuru günündeki usul ve esasları, yatırım kalemlerinin uygunluğu ve sonradan gerçekleşecek değişikliklerin tespit üzerindeki etkisi kontrol edilir. Şirket payı devri, varlık satışı veya yatırımın faaliyet dışına çıkarılması planlanıyorsa kurum görüşü alınmadan işlem yapılmamalıdır. (Uygulama Yönetmeliği, m. 20/2-a ve 20/9)

İstihdam rotasında en az 50 kişilik istihdamın Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca tespit edilmesi gerekir. Bakanlığın güncel açıklamasında başvuru sahibinin sahibi veya ortağı olduğu işyerleri, sermaye payı, güncel ticaret sicili, SGK çalışan listesi, vergi ve prim borcu yazıları ile son altı aydaki idari para cezası beyanı istenir. İncelemede tam zamanlı çalışan Türk vatandaşlarının son altı aylık dönemdeki sürekliliği dikkate alınır. (ÇSGB İstisnai Türk Vatandaşlığı usulü)

İstihdam yolu, başvuru tarihindeki tek bir bordro fotoğrafına indirgenemez. Çalışanların gerçekten ve tam zamanlı çalışması, sigortalılık kayıtları, işyerinin borç ve denetim durumu ile yabancı yatırımcının işletmedeki sahiplik veya ortaklık konumu önemlidir. Yönetmelik bendinde mevduattaki gibi üç yıllık blokaj yazmamakla birlikte, NVİ yatırımcı usulü koşulların öngörülen süre boyunca korunmasını ve kayıp hâlinin bildirilmesini düzenler. Kurumun güncel devamlılık şartı dosya bazında teyit edilmelidir. (NVİ yatırımcı usul ve esasları, m. 8)

5. Mevduat ve devlet borçlanma araçları

Mevduat rotasında yabancının en az 500.000 ABD doları veya karşılığı döviz tutarında mevduatı Türkiye’de faaliyet gösteren bankalara yatırması ve üç yıl tutması gerekir; tespit makamı BDDK’dır. Yönetmeliğin güncel metni, işlem öncesi dövizin bankaya ve bankaca Merkez Bankasına satılmasını; elde edilen Türk lirasının Türk lirası mevduatta üç yıl tutulmasını öngörür. Yalnız hesap açmak veya bakiyeyi kısa süre göstermek uygunluk sağlamaz. (Uygulama Yönetmeliği, m. 20/2-ç ve 20/10)

Hesabın tek veya ortak olması, vade yapısı, katılım hesabı kullanımı, blokaj başlangıcı, faiz ya da kâr payının durumu, hesap üzerindeki haciz veya başka kısıtlar ve bankanın BDDK’ya ileteceği belgeler uygulama bakımından önem taşır. Bankanın ticari ürünü hakkında verdiği bilgi, vatandaşlık uygunluk tespitinin kendisi değildir. Başvuru sahibi para kaynağı ve transfer zincirini banka ve uyum kuralları bakımından ayrıca belgelemelidir.

Devlet borçlanma araçları rotasında eşik yine en az 500.000 ABD doları veya karşılığı dövizdir ve araç üç yıl tutulur; tespit Hazine ve Maliye Bakanlığınca yapılır. Bakanlığın Haziran 2026 tarihli güncel usulünde araç, Türkiye’de faaliyet gösteren mevduat veya katılım bankaları üzerinden alınan Türk lirası cinsi Devlet iç borçlanma senedi ya da yurt içi piyasada ihraç edilen Türk lirası cinsi kira sertifikası olarak tanımlanır. Döviz satışının ve yatırımın aynı banka üzerinden yapılması gerekir. (Hazine ve Maliye Bakanlığı güncel usul ve esasları)

Bakanlık usulünde döviz satışından elde edilen Türk lirasıyla aynı gün veya takip eden ilk iş gününde alım yapılması, asgari tutarın altına düşülmemesi ve üç yıllık başlangıcın asgari yatırım şartının sağlandığı blokaj tarihi olarak belirlenmesi öngörülür. Vadesine üç yıldan az kalan araçların kullanılmaması esastır. Araç seçimi ve piyasa riski yatırımcı ile bankanın sorumluluğundadır; Bakanlık yatırım tavsiyesi vermez.

Piyasa koşulları nedeniyle devlet borçlanma aracının fiyatının sonradan asgari eşiğin altına inmesi, güncel Hazine usulüne göre tek başına yatırım şartının kaybı sayılmaz. Buna karşılık yatırımcı iradesiyle satış, devir veya transfer yoluyla tutarın azaltılması bildirim ve vatandaşlık süreci bakımından sonuç doğurabilir. Bu ayrım, piyasa zararının bulunmadığı veya anaparanın garanti edildiği şeklinde yorumlanamaz. (Hazine usul ve esasları, m. 4)

6. GYF, GSYF ve bireysel emeklilik yolları

GYF veya GSYF katılma payı rotasında en az 500.000 ABD doları veya karşılığı döviz tutarında uygun katılma payının satın alınması ve en az üç yıl kesintisiz elde tutulması gerekir; uygunluğu SPK tespit eder. Her yatırım fonu bu kapsama girmez. Hukuki türün gayrimenkul yatırım fonu veya girişim sermayesi yatırım fonu olması, katılma payının yatırımcı hesabına aktarılması ve MKK nezdindeki vatandaşlık blokaj alt hesabında izlenmesi gerekir. (SPK yatırım yoluyla istisnai vatandaşlık usulü)

SPK’nın güncel açıklamasında dövizin fon alımından önce banka ve Merkez Bankası üzerinden satılması, Türk lirası tutarla fondan alım yapılması ve asgari şartın MKK kayıtlarıyla teyit edilmesi düzenlenir. Yatırımcının iradesiyle satış veya devir sonucunda sayının azalması, blokajın kaldırılması ya da mülkiyeti sınırlayan belirli takyidatlar üç yıllık şartı etkileyebilir. Fonun iç tüzüğü gereğince yatırımcı iradesi dışında gerçekleşen değer veya pay sayısı değişiklikleri ayrıca değerlendirilir.

Kur değişimi nedeniyle katılma payı değerinin 500.000 ABD dolarının altına düşmesi SPK usulünde tek başına vatandaşlık şartının kaybı sayılmaz. Bu kural fonun getiri sağlayacağı, zararın telafi edileceği veya payların istenilen zamanda nakde çevrilebileceği garantisi değildir. Fonun ihraç belgesi, yatırımcı kabul şartları, ücretleri, değerleme ve likidite yapısı ile üç yıllık süre boyunca doğabilecek dağıtım veya tasfiye işlemleri ayrıca incelenmelidir. (SPK usulü, MKK kontrolleri)

BES rotasında en az 500.000 ABD doları veya karşılığı döviz tutarında katkı payının SEDDK tarafından kapsamı belirlenen fonlarda tutulması ve üç yıl sistemde kalınması gerekir; tespit makamı SEDDK’dır. Kurumun bilgi notunda yatırımcının Türkiye’de faaliyet gösteren bir emeklilik şirketi aracılığıyla vatandaşlık emeklilik planına dâhil olması, üç yıl kalma taahhüdü vermesi ve katkı payının TCMB satışından sonra şirket hesabına intikaliyle sürenin başlaması açıklanır. (SEDDK BES vatandaşlık bilgi notu)

SEDDK açıklamasına göre ilk üç yılda plan değişikliği, emeklilik nedeniyle hesap birleştirme ve başka şirkete aktarım yapılamaz; uygun katkı payı birden fazla emeklilik sözleşmesine bölünemez. Kur değişimiyle birikimin dolar karşılığının sonradan düşmesi tek başına başvuru veya kazanımı etkilemez. Buna rağmen fon fiyatı, kesintiler, vergisel sonuçlar ve sistemden erken çıkışın ekonomik etkileri yatırımcı tarafından ayrıca değerlendirilmelidir.

7. Üç yıllık koruma, yatırım türleri arasında geçiş ve şartın kaybı

Üç yıllık yükümlülük, bütün rotalarda aynı sözleşme veya aynı başlangıç tarihi anlamına gelmez. Taşınmazda tapu şerhi veya satış vaadi şerhi; mevduatta hesapta tutma; devlet borçlanma aracında blokaj ve hesap kaydı; fonda MKK vatandaşlık blokajı; BES’te sözleşmenin yürürlük tarihi ve sistemde kalma koşulu esas alınır. Hangi günün başlangıç kabul edildiği ilgili tespit makamı belgesinden doğrulanmalıdır.

Yönetmeliğin 20/8 hükmü, yatırım türleri arasında belirtilen süreyi tamamlamak amacıyla geçişkenliğe izin verir. Bu hüküm, yatırımcının istediği gün bir varlığı satıp diğerini daha sonra alabileceği anlamına gelmez. Geçişten önce mevcut tespit kurumu, yeni rotanın tespit kurumu, banka veya aracı kuruluş ve İçişleri birimleri arasındaki bildirim sırası belirlenmelidir. Aradaki değer ve zaman boşluğu şartın kaybına yol açabilir. (Uygulama Yönetmeliği, m. 20/8-9)

Hazine ve Maliye Bakanlığının 2026 usulü, borçlanma araçları arasında serbest geçişe kural olarak izin vermez; erken itfa gibi belirli durumda iki iş günü içinde yeni uygun araç alınmasını düzenler. Başka bir yatırım türüne geçişte de banka ile ilgili kurumların ivedilikle bilgilendirilmesini ister. Bu özel kurallar, Yönetmelikteki genel geçiş imkânının kurum prosedürü olmadan uygulanamayacağını somutlaştırır.

NVİ yatırımcı usul ve esaslarının 8. maddesi, Yönetmelikteki şartların öngörülen süre boyunca korunmasını; şartın kaybedildiğinin tespit kurumu tarafından NVİ ve Göç İdaresine bildirilmesini düzenler. Belge veya beyanın gerçeğe aykırı olduğunun sonradan anlaşılması da ayrıca sonuç doğurabilir. Vatandaşlık kararının verilmiş olması, yatırım yükümlülüğünü süresinden önce sona erdirmez. (NVİ yatırımcı usulü, m. 8)

Yatırımın piyasa değerindeki düşüş ile yatırımcının kendi işlemi sonucunda kapsam veya tutarı azaltması aynı değildir. SPK, SEDDK ve Hazine usulleri bazı piyasa hareketlerinin tek başına şart kaybı olmayacağını söylese de ekonomik zarar olasılığı devam eder. Vatandaşlık tespiti, mevduat sigortası, sermaye koruması, fon getirisi, taşınmaz değeri veya borçlanma aracının vade öncesi fiyatı hakkında garanti sağlamaz.

8. Eş, çocuklar ve 6458 sayılı Kanun kapsamındaki ikamet aşaması

5901 sayılı Kanun’un 12/1-b hükmü, yatırım nedeniyle 6458 sayılı Kanun’un 31/1-j bendi kapsamında ikamet izni alan yabancıyla birlikte yabancının eşini, yabancının ergin olmayan veya bağımlı yabancı çocuğunu ve eşinin ergin olmayan veya bağımlı yabancı çocuğunu kapsar. Anne, baba, ergin ve bağımsız çocuk veya başka yakınlar bu cümleye dayanarak aynı vatandaşlık dosyasına otomatik biçimde eklenemez. (5901 sayılı Kanun, m. 12/1-b)

Evlilik ve çocuk ilişkisi yalnız pasaporttaki aynı soyadla kurulmaz. Evlenme belgesi, doğum ve aile kayıtları, boşanma veya ölüm kayıtları, velayet kararı, diğer ebeveynin muvafakati ve bağımlılık iddiasını destekleyen belgeler dosyanın yapısına göre gerekir. Belgelerin apostil veya konsolosluk tasdiki ile Türkçe tercüme ve noter onayı kuralları düzenlendikleri ülkeye göre kontrol edilir.

NVİ yatırımcı usulüne göre uygunluk belgesinin ardından 6458 sayılı Kanun’un 31/1-j bendi kapsamında ikamet izni değerlendirilir; daha sonra ikamet izni ve vatandaşlık belgeleriyle il nüfus ve vatandaşlık müdürlüğüne başvurulur. Uygunluk belgesi ikamet kartı veya vatandaşlık kararı değildir. İkamet ve vatandaşlık birbiriyle bağlantılı fakat ayrı idari işlemlerdir. (NVİ yatırımcı başvuru sırası)

6458 sayılı Kanun’un 31/1-j hükmü, Türkiye’de çalışmayan ancak Yönetmelikte belirlenen yatırım kapsam ve tutarında yatırım yapacak kişiler ile kanunda belirtilen yabancı eş ve çocuklara kısa dönem ikamet izni verilmesine ilişkin dayanağı kurar. İznin süresi ve dosya belgeleri Göç İdaresinin güncel uygulamasından kontrol edilmelidir. (6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu)

Aile fertlerinin pasaport geçerlilikleri, ülkeye giriş ve vize durumları, ad ve doğum tarihi farklılıkları ile medeni hâl kayıtları yatırım işlemi yapılmadan önce karşılaştırılmalıdır. Ana yatırımcı için uygunluk sağlanırken bir çocuğun velayet veya doğum kaydının eksik bırakılması, o aile ferdinin dosyasını geciktirebilir. Bir aile üyesinin dâhil edilememesi ana yatırımın ekonomik yükümlülüğünü kendiliğinden değiştirmez.

9. Başvuru sırası, belgeler ve hukuki inceleme

Yatırım dosyasının doğru sırası genel olarak dört halkadan oluşur: yatırım öncesi hukuki ve mali inceleme; ilgili tespit kurumunun kurallarına uygun yatırım ve kayıt; uygunluk belgesi ile 31/1-j ikamet izni; son olarak vatandaşlık dosyası ve yetkili makam değerlendirmesi. NVİ’nin usulü, uygunluk belgesi olmayan yatırımcıyı ilgili tespit kurumuna yönlendirir ve uygunluk belgesini ikamet ile vatandaşlık aşamalarının önüne yerleştirir. (NVİ Yabancı Yatırımcılar Usul ve Esasları)

Vatandaşlık dosyasının ortak çekirdeğinde VAT-4 formu, pasaport veya vatansızlık belgesi, medeni hâl belgesi, doğum ya da nüfus kayıt örneği, eş ve çocuklarla aile bağını gösteren belgeler, biyometrik fotoğraf ve hizmet bedeli makbuzu bulunur. Çocuk için diğer ebeveynin muvafakati veya ilgili karar; yabancı belgeler için tasdik ve tercüme gerekebilir. Kurum, somut dosyaya göre ek belge isteyebilir. (NVİ VAT-4 resmî belge listesi)

Vekâletname kullanılması yatırımcının bütün aşamalarda hiçbir işlem yapmayacağı anlamına gelmez. Taşınmaz, banka, fon, BES, ikamet ve vatandaşlık işlemleri farklı yetkiler gerektirir. Yurt dışında düzenlenen vekâletnamenin şekli, apostil veya konsolosluk tasdiki ve Türkçe tercümesi ayrıca kontrol edilir. Banka uyum görüşmesi, biyometrik işlem ya da idari görüşme için kişinin katılımı istenebilir.

Paranın kaynağı, vatandaşlık mevzuatındaki eşik kadar önemlidir. Banka ve aracı kuruluşlar kara para aklamanın önlenmesi, yaptırım, vergi ve müşteri tanıma kuralları kapsamında ek kayıt isteyebilir. Satış bedelinin üçüncü kişiden gelmesi, şirket hesabı kullanılması veya farklı ülkelerde zincir transfer yapılması hem bankacılık hem uygunluk belgesi bakımından önceden açıklanmalıdır. İçerik üretimi veya ilk iletişim için pasaport, banka dekontu, tapu ya da ceza kaydı gönderilmemelidir.

İşlem takvimi kişiye özel kurulmalıdır. Taşınmaz randevusu, döviz satışı, banka dekontu, TTB, tapu şerhi, uygunluk yazısı, ikamet başvurusu ve vatandaşlık dosyası aynı gün gerçekleşmez. Resmî kaynaklarda bütün yatırım rotaları için sonucu garanti eden tek bir tamamlanma süresi yoktur. Eksik yabancı belge, kurumlar arası yazışma, arşiv araştırması ve aile kapsamı süreyi etkileyebilir.

10. Karar, ret ve sık sorulan sorular

Uygunluk belgesi ilgili yatırım şartının kurumca tespit edildiğini gösterir. NVİ usulü uyarınca vatandaşlık iş ve işlemleri ayrıca yürütülür; millî güvenlik ve kamu düzeni bakımından olumsuz arşiv araştırması bulunan başvuru reddedilebilir. Yatırımın uygun bulunması, Cumhurbaşkanı kararının önceden verildiği veya olumlu sonucun garanti edildiği anlamına gelmez. (NVİ yatırımcı usulü, m. 4-8)

Vatandaşlık kazanıldıktan sonra yatırım şartının süresi dolmadan kaybedildiği veya vatandaşlığın kazanılmasına esas önemli hususun gizlendiği ya da gerçeğe aykırı beyanda bulunulduğu tespit edilirse vatandaşlık kararının iptali gündeme gelebilir. Kanun’un 31. maddesi ve NVİ yatırımcı usulü birlikte değerlendirilmelidir. Her değer düşüşü bu sonucu doğurmaz; olayın yatırımcının iradesi, kurum usulü ve bildirim kayıtlarıyla incelenmesi gerekir. (5901 sayılı Kanun, m. 31)

Ret veya şart kaybı bildirimi geldiğinde kararın tam metni, tebliğ kaydı, uygunluk belgesi, kurum yazışmaları, banka ya da tapu kayıtları ve aile dosyası birlikte saklanmalıdır. Kişisel dava süresi tebligat ve işlem makamına göre hesaplanır; çevrim içi durum ekranı veya sözlü bilgi tek başına yazılı kararın yerine geçirilmemelidir.

Sık sorulan sorular

400.000 ABD doları tutarında taşınmaz almak vatandaşlığı garanti eder mi?

Hayır. Taşınmazın güncel nitelik, ödeme, değer tespiti ve üç yıllık şerh şartlarını taşıması; TKGM sürecinde uygunluğun tespit edilmesi; 31/1-j ikamet izni ve vatandaşlık dosyasının tamamlanması gerekir. Millî güvenlik ve kamu düzeni değerlendirmesi ile yetkili makam kararı devam eder.

Yatırım yoluyla vatandaşlık için hangi yollar vardır?

Güncel Yönetmelikte sabit sermaye, nitelikli taşınmaz, en az 50 kişilik istihdam, banka mevduatı, devlet borçlanma araçları, GYF veya GSYF katılma payları ve bireysel emeklilik katkı payı yolları bulunur. Tutar, süre ve tespit makamı her rotada ayrıca uygulanır.

Bütün yatırım yollarında aynı üç yıllık blokaj mı uygulanır?

Hayır. Taşınmaz, mevduat, devlet borçlanma araçları, GYF/GSYF ve BES yollarında üç yıllık koruma açıkça düzenlenir; ancak şerh, hesapta tutma, MKK blokajı ve sistemde kalma teknikleri farklıdır. Sabit sermaye ve istihdam yollarında ilgili kurumun güncel tespit ve devamlılık usulleri esas alınır.

Yatırımcının hangi aile fertleri başvuru kapsamına girebilir?

5901 sayılı Kanun m.12/1-b yabancı eşi, ana yatırımcının ergin olmayan veya bağımlı yabancı çocuğunu ve eşinin ergin olmayan veya bağımlı yabancı çocuğunu kapsar. Diğer aile fertleri bu hükümle otomatik olarak aynı dosyaya girmez; aile bağı, velayet, muvafakat ve bağımlılık belgeleri ayrıca incelenir.

Üç yıl dolmadan yatırım türü değiştirilebilir mi?

Yönetmelik, süreyi tamamlamak amacıyla yatırım türleri arasında geçişe imkân verir; fakat geçiş serbest ve belgesiz bir satış anlamına gelmez. Eski ve yeni tespit kurumlarının güncel usulü, bildirim sırası, tutar ve zaman sürekliliği işlemden önce doğrulanmalıdır.

Yatırımın piyasa değeri düşerse vatandaşlık şartı kaybedilir mi?

Her değer düşüşü şart kaybı değildir. SPK, SEDDK ve Hazine usulleri belirli piyasa veya kur hareketlerinin tek başına şartı bozmadığını açıklar. Buna karşılık yatırımcının satış, devir, transfer veya erken çıkışla kapsamı azaltması farklı sonuç doğurabilir. Bu düzenlemeler yatırım zararı veya anapara için garanti vermez.

Başvuru yolunuzun, yatırım kayıtlarınızın veya size bildirilen kararın hukuki değerlendirilmesi için mevcut iletişim kanalından ulaşabilirsiniz. İlk iletişimde pasaport, banka dekontu, tapu, sabıka kaydı veya başka özel dosya belgesi göndermeyin.

Resmî kaynaklar

Tags

Ne düşünüyorsunuz?

Bağlantılı analizler

Как получить гражданство Турции: основания, документы, процедура и обжалование отказа

Подробный разбор оснований получения гражданства Турции, документов, общего и инвестиционного порядка, брака, этапов рассмотрения и обжалования отказа по официальным источникам.

Read