Boşanma kararı kesinleştikten birkaç ay sonra doğan çocuk, biyolojik baba fiilen başka biri olsa bile nüfusta çoğu zaman eski eşin çocuğu olarak görünür. Uyuşmazlık tam da burada büyür: hangi dava açılacak, bir yıllık süre ne zaman başlayacak, DNA incelemesi kim için zorunlu hale gelecek ve yanlış dava yolu neden daha ilk aşamada usulden ret riski doğuracaktır?
Bu içerik 21.05.2026 itibarıyla hazırlanmıştır. Yazı; özellikle boşanma sonrası 300 günlük dönem içinde doğan çocuklarda TMK m. 285 babalık karinesinin nasıl işlediğini, soybağının reddi davasının kimler tarafından hangi süre içinde açılabileceğini, doğrudan babalık davasına gidilip gidilemeyeceğini, görevli ve yetkili mahkemeyi, toplanacak belgeleri ve yanlış yolun doğuracağı kayıt, süre ve ispat risklerini açıklamaktadır.
Kısa cevap: Çocuk evlilik devam ederken veya evliliğin sona ermesinden itibaren 300 gün içinde doğmuşsa TMK 285 gereği hukuken baba kocadır. Bu karine kaldırılmadan, çoğu dosyada biyolojik babaya doğrudan TMK m. 301 kapsamında babalık davası açılamaz. Önce doğru davacıyla soybağının reddi, ardından gerekiyorsa babalık veya tanıma yolu düşünülmelidir.
İlk gün kontrolü: Boşanma kararının kesinleşme tarihi, çocuğun doğum tarihi, varsa ikinci evliliğin tarihi, nüfus kayıt örneği, doğum raporu, gebelik-izlem evrakı, tarafların fiilen ne zamandan beri ayrı yaşadığına ilişkin deliller, iddia edilen biyolojik babayla iletişim ve birlikte yaşam kayıtları aynı kronolojiye yazılmalıdır. Bu kronoloji kurulmadan açılan dava, çoğu zaman yanlış hasım, yanlış dava türü veya süre tartışması yüzünden zayıflar.
TMK 285 neyi kurar ve 300 gün kuralı neden bu kadar belirleyicidir?
Resmî metin özeti: TMK 285’e göre evlilik devam ederken veya evliliğin sona ermesinden başlayarak 300 gün içinde doğan çocuğun babası kocadır. Süre geçtikten sonra doğan çocuğun kocaya bağlanması ancak ananın evlilik sırasında gebe kaldığının ispatıyla mümkündür. Kocanın gaipliğine karar verilmişse 300 günlük süre ölüm tehlikesi veya son haber tarihinden işlemeye başlar.
Bu düzenleme, uygulamada “babalık karinesi” veya “kocanın babalığı karinesi” olarak anılır. Karinenin en önemli sonucu, doğum anında biyolojik gerçekliğin değil, kanunun kurduğu hukuki bağın esas alınmasıdır. Bu nedenle çocuk doğduğu anda nüfusta kural olarak kocanın ya da boşanma gerçekleşmişse eski kocanın çocuğu olarak görünür. Daha sonra ortaya çıkan DNA raporu, mesaj kayıtları veya taraf beyanları bu sonucu kendiliğinden değiştirmez; hukuki yolun ayrıca işletilmesi gerekir.
300 günlük süre çoğu dosyada iki farklı alanla karıştırılır. Birincisi, TMK m. 132‘deki bekleme süresidir. Bu hüküm, evliliği sona eren kadının kural olarak 300 gün geçmeden yeniden evlenemeyeceğini; fakat gebe olmadığının anlaşılması veya eski eşle yeniden evlenmek istemesi hâlinde mahkemenin süreyi kaldırabileceğini söyler. İkincisi ise TMK 290’daki karinelerin çakışmasıdır. Ana, ilk evliliğin sona ermesinden sonra 300 gün dolmadan yeniden evlenir ve çocuk bu dönem içinde doğarsa ikinci koca baba sayılır; bu karine çürütülürse ilk evlilikteki koca yeniden baba kabul edilir.
| Senaryo | Kanunun ilk kabulü | Doğru hukuki yol | Yanlış yol riski |
|---|---|---|---|
| Çocuk evlilik sürerken doğuyor | Baba kocadır | Soybağının reddi davası | Biyolojik babaya doğrudan babalık davası açılması usulden ret doğurabilir. |
| Çocuk boşanmadan 157 gün sonra doğuyor | Baba eski eştir | Önce soybağının reddi, sonra gerekiyorsa TMK 301 | Yanlış hasma yönelme ve hukuki yarar yokluğu riski çok yüksektir. |
| Çocuk boşanmadan 301 gün sonra doğuyor | TMK 285 karinesi kural olarak işlemez | Şartları varsa tanıma veya babalık davası | Sadece tarih hesabı değil, gebe kalma dönemine ilişkin delil de tartışılmalıdır. |
| 300 gün dolmadan yeni evlilik yapılıyor ve çocuk doğuyor | İkinci koca baba sayılır | Gerekirse TMK 290 çerçevesinde karinenin çürütülmesi | İlk eşe karşı yanlış dava açılması dosyayı uzatır. |
Dosyanın özü çoğu zaman takvimdir. Boşanmanın kesinleştiği gün, doğum günü, ikinci evliliğin tarihi ve fiilî ayrılık dönemi aynı çizelgede görünmeden hukuki yol güvenli kurulamaz. Özellikle “iddet kaldırma davası açılmıştı” veya “zaten herkes biyolojik babayı biliyor” şeklindeki fiilî kabuller, nüfus kaydı ile kanunun kurduğu soybağını kendiliğinden ortadan kaldırmaz.
Hangi durumda soybağının reddi, hangi durumda babalık davası açılır?
En sık hata, TMK 285’in kurduğu mevcut soybağını görmezden gelip doğrudan biyolojik babaya TMK 301 uyarınca dava açmaktır. Oysa TMK m. 301, çocukla başka bir erkek arasında zaten hukuki soybağı bulunmayan dosyalar içindir. Çocuk evlilik içinde veya boşanmadan sonraki 300 gün içinde doğmuşsa, önce babalık karinesinin çürütülmesi gerekir.
Bu ayrım Yargıtay uygulamasında da nettir. İkincil karar yayını üzerinden erişilen Yargıtay 8. Hukuk Dairesinin 16.10.2019 tarihli, E. 2019/5281, K. 2019/9078 sayılı kararı, boşanmadan 157 gün sonra doğan çocuk bakımından annenin doğrudan babalık davası açmasında hukuki yarar bulunmadığını; davanın esastan değil usulden reddedilmesi gerektiğini vurgular. Pratik sonucu açıktır: mevcut koca veya eski eş lehine işleyen karine kaldırılmadan, “gerçek baba” iddiası tek başına yeterli değildir.
Aynı mantık, biyolojik baba olduğunu iddia eden kişinin temas talebinde de görülür. AYM B. No: 2014/5974 kararında aktarılan Yargıtay 2. Hukuk Dairesi 19.09.2011, E. 2010/23516, K. 2011/13464 çizgisine göre; çocuk ile talepte bulunan kişi arasında önce hukuki bağ kurulmadan, sırf biyolojik baba olduğu iddiasıyla kişisel ilişki veya benzeri istemler ileri sürülemez. Bu nedenle, “önce temas kuralım sonra soybağını düzeltiriz” yaklaşımı çoğu dosyada işlemez.
Dosya pratiği kuralı: Çocuk hâlihazırda bir erkekle hukuken bağlıysa kapı soybağının reddidir; hukuki bağ yoksa kapı babalık davası veya tanımadır. Davanın adı yanlış kurulduğunda, mahkeme delile hiç girmeden hukuki yarar ya da yanlış dava türü nedeniyle ret verebilir.
Kimler dava açabilir, süre ne zaman başlar ve hasım kim olur?
Bu başlık 2024 değişikliği nedeniyle özellikle önemlidir. Resmî mevzuat metninde görüldüğü üzere TMK m. 286, 7 Kasım 2024 tarihli değişiklikten sonra koca, ana veya çocuğun soybağının reddi davası açabileceğini açıkça yazmaktadır. Önceki uygulamada annenin dava hakkı sınırlı olduğu için strateji daha dar kuruluyordu; artık bu noktada güncel metne bakmadan hazırlanan dilekçeler eksik kalabilir.
Süre rejimi ise dosyaya göre değişir. Koca bakımından bir yıllık süre, doğumu ve baba olmadığını ya da ananın gebe kaldığı sırada başka bir erkek ile cinsel ilişkide bulunduğunu öğrendiği tarihten itibaren işler. Ana için süre doğumdan, çocuk için ergin olduğu tarihten itibaren bir yıldır. Gecikme haklı bir sebebe dayanıyorsa, bir yıllık süre bu sebebin ortadan kalktığı tarihte başlar. 2009 tarihli Anayasa Mahkemesi iptal kararı nedeniyle eski metindeki mutlak beş yıllık sınır artık aynı sertlikte uygulanmamaktadır; bu yüzden eskimiş dilekçe örneklerinde geçen “her hâlde doğumdan itibaren beş yıl” cümlesi bugünkü metinle kontrol edilmelidir.
TMK m. 291 ayrıca dava açma süresi dolmadan önce kocanın ölmesi, gaipliğine karar verilmesi veya sürekli ayırt etme gücünü kaybetmesi hâllerinde; baba olduğunu iddia eden kişi, kocanın altsoyu, anası veya babası için ayrı bir yol kurar. Ergin olmayan çocuk bakımından kayyım da tebliğden itibaren bir yıl içinde dava açabilir. Buradaki liste sınırlıdır; herkes “ilgili” sıfatıyla dava açamaz.
| Olası davacı | Dayanak | Süre başlangıcı | Görünür risk |
|---|---|---|---|
| Koca | TMK 286, 289 | Doğumu ve baba olmadığını veya gebe kalma dönemindeki ilişkiyi öğrendiği tarih | Sırf şüphe ile süreyi başlatıp başlatmama tartışması yaşanabilir. |
| Ana | TMK 286, 289 | Doğum tarihi | Eski metinlere göre hazırlanan dilekçelerde aktif husumet yanlış kurulabilir. |
| Çocuk | TMK 286, 289 | Ergin olduğu tarih | Küçüklük dönemindeki karışıklık yüzünden temsil ve kayyım ihtiyacı doğabilir. |
| Baba olduğunu iddia eden kişi, altsoy, kocanın ana-babası | TMK 291 | Doğum ile ölüm, gaiplik veya sürekli ayırt etme gücü kaybını öğrenme tarihi | Listede olmayan kardeş gibi kişiler bakımından taraf ehliyeti yokluğu gündeme gelir. |
| Kayyım | TMK 291 | Atama kararının tebliği | Menfaat çatışması varken kayyım kurulmadan ilerlenmesi usul sorunu doğurabilir. |
Hasım konusu da önemlidir. Bugünkü metin daha genel yazılmış olsa da, kural hâlen dava açma hakkına sahip diğer ilgililere karşı yürütülen ve çocuk ile mevcut hukuki bağın ortadan kaldırılmasını amaçlayan bir davadır. Dosyada küçük çocuk varsa ve anne ile çocuğun menfaatleri çatışıyorsa temsil kayyımı talebi çoğu zaman ertelenmemelidir. Kayyım eksikliği, özellikle soybağının reddi ile babalık davasının peş peşe kurgulandığı dosyalarda süreci gereksiz uzatır.
Görevli mahkeme, yetki, DNA incelemesi ve gerekli belgeler
Görevli mahkeme kural olarak aile mahkemesidir. 4787 sayılı Kanun m. 4, Türk Medeni Kanunu’nun aile hukukundan doğan dava ve işlerini aile mahkemelerine verir. Aile mahkemesi bulunmayan yerlerde, HSK tarafından belirlenen asliye hukuk mahkemesi aile mahkemesi sıfatıyla görev yapar. Yetki bakımından TMK m. 283 açık hüküm içerir: soybağına ilişkin davalar, taraflardan birinin dava veya doğum sırasındaki yerleşim yeri mahkemesinde açılır.
İspat tarafında dosyanın merkezi TMK m. 284, 287 ve 288‘dir. Hâkim maddi olguları re’sen araştırır; taraflar ve üçüncü kişiler sağlıkları yönünden tehlike yaratmayan incelemelere katlanmakla yükümlüdür; mahkemenin öngördüğü araştırma ve incelemeye rıza gösterilmezse bundan beklenen sonuç ilgili kişi aleyhine doğmuş sayılabilir. DNA incelemesi bu yüzden çoğu dosyada en güçlü delildir; ancak evlilik içinde ana rahmine düşme ile evlenmeden önce veya ayrı yaşama sırasında gebe kalma halleri bakımından ispat yükü aynı değildir.
| Belge veya delil | Neyi gösterir? | Olmazsa risk |
|---|---|---|
| Kesinleşmiş boşanma kararı ve kesinleşme şerhi | 300 günlük hesabın hangi tarihten başladığını | Süre ve karine hesabı hatalı kurulur. |
| Doğum belgesi ve nüfus kayıt örneği | Çocuğun hangi kayıtla tescil edildiğini | Yanlış hasım veya yanlış talep sonucu doğar. |
| Gebelik ve doğum sağlık kayıtları | Gebe kalma dönemine ilişkin zaman çizelgesini | TMK 287-288 tartışması soyut kalır. |
| DNA / biyogenetik inceleme | Biyolojik bağın en kuvvetli ispatını | Sadece tanık ve varsayımla davanın taşınması zorlaşır. |
| Fiilî ayrılığı ve temas yokluğunu gösteren kayıtlar | Kocanın baba olmadığını destekleyen olguları | Karinenin çürütülmesi için delil yoğunluğu azalır. |
| Kayyım atama evrakı | Küçüğün menfaat çatışması halinde temsili | Usul eksikliği yüzünden gecikme yaşanır. |
Önemli ayrım: Çocuk evlilik içinde ana rahmine düşmüş sayılıyorsa davacı, kocanın baba olmadığını ispat etmek zorundadır. Buna karşılık çocuk evlenmeden önce veya ayrı yaşama sırasında ana rahmine düşmüşse davacının ayrıca başka bir kanıt getirmesi gerekmez; yine de gebe kalma döneminde kocanın eşiyle cinsel ilişkide bulunduğunu gösteren inandırıcı kanıtlar varsa karine ayakta kalabilir. Bu yüzden “zaten ayrı yaşıyorduk” cümlesi tek başına yeterli olmayabilir; ayrılığın zamanını destekleyen adres, iş, pasaport, sağlık, iletişim veya tanık verileri dosyaya oturtulmalıdır.
Yanlış ispat stratejisi riski: Ev dışında alınmış ticari DNA kitleri, ekran görüntüleri veya üçüncü kişilerin anlatımı, mahkemece yaptırılan bilimsel incelemenin yerine geçmez. Bu materyaller sadece başlangıç emaresi olabilir. Esas güvenli yol, aile mahkemesi dosyasında adli tıp ya da mahkemenin kabul ettiği uzman kurum üzerinden denetlenebilir örnekleme yapılmasıdır.
Mahkeme kararları hangi çizgiyi göstermektedir?
AYM, E. 2008/30, K. 2009/96: Norm denetiminde verilen bu karar, TMK 289’daki mutlak “her hâlde doğumdan başlayarak beş yıl” sınırının anayasal sorun ürettiğini gösteren temel kırılma noktasıdır. Bugün süre hesabı yapılırken eski kitap ve dilekçe örneklerinin otomatik tekrar edilmemesi gerekir. Özellikle baba olmadığını geç öğrenen kişi bakımından süre tartışması daha esnek ve olay bazlı kurulmaktadır.
AYM, B. No: 2014/5974: Mahkeme, soybağının reddi davasına ilişkin sürenin kaçırılmasında kusuru bulunmayan kişinin genetik babasıyla soybağı ilişkisi kurma hakkının aşırı daraltılamayacağını vurgulamıştır. Bu karar, “süre geçti, dosya bitti” yaklaşımının her olayda yeterli olmadığını; özel hayat ve maddi-manevi varlığın korunması boyutunun da dikkate alınması gerektiğini göstermektedir.
AYM, B. No: 2016/72747: Bu dosyada başvurucu, gerçek babasını öğrendiği tarihe göre süresinde hareket ettiğini savunmasına rağmen mahkemeler hak düşürücü süre nedeniyle davayı reddetmiştir. Anayasa Mahkemesi, soybağı düzeltme mekanizmasının kişiyi biyolojik gerçeğe ulaşmaktan fiilen mahrum bıraktığı durumlarda özel hayata saygı hakkının gündeme geleceğini açık biçimde ortaya koymuştur.
AYM, B. No: 2019/2036: Kocanın ölümü sonrasında soybağının reddi davası açmak isteyen kardeşlerin taraf ehliyetinin bulunmadığı; TMK 291’de sayılan kişilerin ise bir yıllık süreye bağlı olduğu vurgulanmıştır. Bu karar, “diğer ilgililer” kavramının sınırsız olmadığını ve TMK 291 listesinin uygulamada dar yorumlandığını gösterir.
Yargıtay 8. HD, 16.10.2019, E. 2019/5281, K. 2019/9078: İkincil karar aktarımı üzerinden görülen bu karar, boşanmadan 157 gün sonra doğan çocuk için açılan TMK 301 babalık davasında hukuki yarar bulunmadığını; önce babalık karinesinin ortadan kaldırılması gerektiğini belirtir. Uygulamadaki en tipik yanlış yol örneklerinden biridir.
Kararlardan çıkan ortak sonuç: Dosyada üç şey aynı anda doğru kurulmalıdır: kayıt üzerinde hâlen kimin baba göründüğü, soybağını kaldırmaya yetkili davacının kim olduğu ve bir yıllık sürenin hangi somut öğrenme veya doğum tarihinden başlayacağı. Bu üç başlıktan biri eksikse DNA sonucu tek başına dosyayı kurtarmayabilir.
Somut senaryo: 157. günde doğan çocukta yol haritası
Varsayalım boşanma kararı 1 Ocak 2026’da kesinleşti ve çocuk 7 Haziran 2026’da, yani 157. günde doğdu. Anne bu süreçte başka bir erkekle birliktelik yaşadığını ve biyolojik babanın o kişi olduğunu söylüyor. Nüfus kaydında ise çocuk eski eşin üzerine işlendi. Bu durumda ilk bakılması gereken şey şudur: TMK 285 karinesi otomatik olarak devreye girmiştir.
Burada doğrudan biyolojik babaya babalık davası açmak güvenli yol değildir. Öncelikle soybağının reddi için hangi kişinin aktif husumet taşıdığı, sürenin başlayıp başlamadığı ve küçük çocuk için kayyım gerekip gerekmediği değerlendirilir. Ardından aile mahkemesinde soybağının reddi davası açılır; doğum belgesi, kesinleşmiş boşanma kararı, ayrılık delilleri ve DNA incelemesi talebi sunulur. Karine kaldırılmadan, nüfus müdürlüğüne düz kayıt düzeltme talebiyle gitmek ya da TMK 301’e dayanmak çoğu zaman süreci uzatır.
Karar kesinleştikten sonra çocukla biyolojik baba arasında hukuki bağ yoksa o aşamada tanıma veya babalık davası gündeme gelir. Eğer anne gebelik öncesi bekleme süresini kaldırmış ve yeniden evlenmişse, bu kez TMK 290 nedeniyle ikinci koca lehine karine çalışıp çalışmadığı ayrıca incelenir. Bu nedenle tek bir “babalık” başlığı altında değil, zaman sırasına göre ilerleyen iki veya üç ayrı hukuki adım düşünülmelidir.
Soybağının reddi için dilekçe iskeleti
Not: Aşağıdaki iskelet, olayın niteliğine göre uyarlanması gereken bir omurgadır. Kimin davacı olduğu, hasımlar, kayyım talebi, DNA incelemesinin kapsamı ve süre hesabı somut dosyaya göre değiştirilmelidir.
Görevli mahkeme: … Aile Mahkemesi
Davacı: Koca / ana / çocuk / TMK 291 kapsamındaki diğer yetkili kişi
Davalılar: Somut duruma göre ana, çocuk, mevcut koca ve dava açma hakkına sahip diğer ilgililer
Konu: TMK 285, 286, 289 ve 291 uyarınca babalık karinesinin çürütülmesi ile soybağının reddi; gerekiyorsa küçük için kayyım atanması ve DNA incelemesi yapılması talebi
Vaka özeti: Boşanmanın kesinleşme tarihi, doğum tarihi, fiilî ayrılık dönemi, mevcut nüfus kaydı ve neden davacının baba olmadığına ilişkin temel olgular kronolojik biçimde yazılır.
Hukuki sebepler: TMK 283-291, 4787 sayılı Kanun m. 4 ve ilgili usul hükümleri.
Deliller: Nüfus kayıt örnekleri, kesinleşmiş boşanma kararı, doğum belgesi, sağlık kayıtları, DNA incelemesi, iletişim ve konaklama kayıtları, tanıklar, kayyım evrakı.
Talepler: Babalık karinesinin çürütülmesine, çocuk ile mevcut koca arasındaki soybağının reddine, gerekiyorsa temsil kayyımı atanmasına, DNA incelemesi yaptırılmasına ve kararın kesinleşmesinden sonra nüfus kaydının buna göre düzeltilmesine karar verilmesi istenir.
Dilekçede en sık yapılan hata, süre başlangıcının soyut bırakılmasıdır. “Gerçeği sonradan öğrendim” cümlesi tek başına yetmez; hangi tarihte, hangi olayla, hangi belgeyle öğrenildiği gösterilmelidir. İkinci hata, TMK 301 babalık davasına ilişkin şablonun doğrudan soybağının reddi dosyasına kopyalanmasıdır. Üçüncü hata ise küçük çocukla anne arasında menfaat çatışması olmasına rağmen kayyım talebinin hiç kurulmamış olmasıdır.
Sık sorulan sorular
Boşanmadan sonra 300 gün dolmadan doğan çocuk için biyolojik babaya hemen dava açılabilir mi?
Kural olarak hayır. TMK 285 karinesi nedeniyle çocuk önce eski eşin çocuğu sayılır. Önce soybağının reddiyle mevcut hukuki bağ kaldırılmalı, sonra gerekiyorsa TMK 301 veya tanıma yolu işletilmelidir.
Annenin soybağının reddi davası açma hakkı var mı?
Güncel mevzuat metninde vardır. 7 Kasım 2024 değişikliğinden sonra TMK 286 koca, ana ve çocuğu açıkça saymaktadır. Eski metne göre yazılmış örnekler bu açıdan güncelliğini yitirmiş olabilir.
Bir yıllık süre herkes için aynı tarihten mi başlar?
Hayır. Koca bakımından öğrenme tarihi, ana bakımından doğum tarihi, çocuk bakımından ergin olma tarihi; TMK 291 kapsamındaki diğer kişiler bakımından ise doğum ile ölüm, gaiplik veya sürekli ayırt etme gücü kaybını öğrenme tarihi önemlidir.
DNA testine gitmeyen kişi aleyhine karar verilebilir mi?
Mahkemece zorunlu görülen ve sağlık açısından tehlike yaratmayan incelemeye rıza gösterilmezse TMK 284 gereği hâkim bundan beklenen sonucu ilgili kişinin aleyhine doğmuş sayabilir. Bu nedenle testten kaçınmak güvenli savunma değildir.
Kocanın ölümü hâlinde kardeşler soybağının reddi davası açabilir mi?
Genel kural olarak hayır. TMK 291’de sayılan kişiler sınırlıdır; kocanın altsoyu, anası, babası ve baba olduğunu iddia eden kişi sayılmıştır. AYM’nin 2019/2036 sayılı kararında da kardeşlerin taraf ehliyeti olmadığı vurgulanmıştır.
İddet süresinin kaldırılması davası açmak, mevcut soybağını otomatik kaldırır mı?
Hayır. TMK 132’deki bekleme süresinin kaldırılması, yeniden evlenmeye izin veren ayrı bir kurumdur. Çocuk doğmuş ve TMK 285 veya 290 karinesi devreye girmişse, soybağının düzeltilmesi için ayrıca doğru dava yolunun işletilmesi gerekir.
İlgili makaleler ve hızlı yönlendirme
- Boşanma Davasında Geçici Önlemler: TMK 169
- Zina Nedeniyle Boşanma Davası: TMK 161
- Velayet ve Çocukla Kişisel İlişki: TMK 182
- İştirak Nafakası: TMK 327
Son söz
Babalık karinesi dosyasında mesele sadece “gerçek baba kim?” sorusu değildir. Eşit derecede önemli olan, çocuğun şu anda kiminle hukuken bağlı göründüğü, bu bağın hangi dava ile kaldırılabileceği, bir yıllık sürenin hangi somut olayla başladığı ve DNA incelemesinin nasıl usule bağlanacağıdır. Tarih hesabı, hasım seçimi ve delil planı baştan doğru kurulursa dosya genellikle çözülebilir; bunlardan biri yanlış kurulursa biyolojik gerçek bilinse bile dava uzar.
Boşanma sonrası doğan çocukta nüfus kaydı, 300 gün hesabı ve doğru dava türü birlikte değerlendirilmeden atılan adım, hem süre kaybı hem de geri dönmesi zor kayıt sorunları doğurabilir. Soybağının reddi, babalık davası, kayyım talebi ve DNA incelemesi gerektiren aile hukuku uyuşmazlıklarında dosya stratejisinin baştan kurulması çoğu zaman sonucu belirler.
Kaynakça ve atıf listesi
- 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu – m. 132, 283, 284, 285, 286, 287, 288, 289, 290, 291 ve 301-303.
- 4787 sayılı Aile Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yargılama Usullerine Dair Kanun – m. 2 ve 4.
- AYM, E. 2008/30, K. 2009/96, 25.06.2009 – TMK 289’daki mutlak beş yıllık sınırın anayasal denetimi.
- AYM, B. No: 2014/5974 – soybağının reddi süresi ile genetik baba/çocuk ilişkisinin korunması ekseni.
- AYM, B. No: 2016/72747 – hak düşürücü süre ve özel hayata saygı hakkı değerlendirmesi.
- AYM, B. No: 2019/2036 – TMK 291 kapsamındaki kişilerin sınırlı sayıda olması ve süre rejimi.
- Yargıtay 8. HD, 16.10.2019, E. 2019/5281, K. 2019/9078 – ikincil karar yayını üzerinden erişilen, 300 gün içinde doğan çocukta doğrudan babalık davasında hukuki yarar bulunmadığını gösteren karar.
- Özlem Sarı Fidan, Karşılaştırmalı Hukuk Perspektifinden Babalık Karinesi, Adalet Dergisi, 2023.
- Salih Karadeniz, Soybağının Reddi Davası, Periodicum Iuris, 2023.
- Sanem Aksoy Dursun, Soybağı Davalarındaki Hak Düşürücü Sürelere İlişkin Anayasa Mahkemesi Kararlarının Değerlendirilmesi, İstanbul Hukuk Mecmuası, 2018.
- Anayasa Mahkemesinin İptal Kararı Sonrasında Ananın Soybağının Reddi Davası Açma Hakkı, Yeditepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 2024.
